EMEKLİBİRSEN

Switch to desktop Register Login

Emekli Maaşlarına Banka Promosyonu

av-mesude-altunelPromosyon, maaş ve ücretlerin bankalar aracılığıyla ödenmesi halinde bankanın elde ettiği ekonomik menfaat karşılığında, bankalarca sağlanan ayni veya nakdi kazanımlardır. Nitekim maaş ödemesi yapılırken, ortaya çıkan faizsiz mevduat kaynağı (parayı işleterek para kazanan) bankalara önemli bir gelir sağlamaktadır. Bu bankalar, ihale ile belirlenmektedir. Promosyon tutarı belirlenirken, her kamu kuruluşundaki ücret ortalamasına bakılmaktadır.

Kamu çalışanlarının maaş ve ücretlerinin bankalar aracılığıyla ödenmesi nedeniyle, o bankayla çalışılmasına karşılık bankadan alınan promosyon ödemeleri; 2007’de çıkarılan Genelgeye (“banka promosyonları” konulu ve 2007/21 sayılı Başbakanlık Genelgesi) göre bizzat kamu çalışanlarına ödenmeye başlamıştır.

Genelgede özetle: Kamu görevlilerinin aylık ve ücretleri, bankalar vasıtasıyla ödenebilmektedir. Bu amaçla kamu kurum ve kuruluşları ile bankalar arasında aylık ve ücret ödeme protokolleri yapılmakta, bu protokoller uyarınca verilecek bankacılık hizmetlerinin yanı sıra, “promosyon” adıyla ayni ve/veya nakdi ek mali imkânlar da sağlanabilmektedir. Aylık ve ücretlerin hangi banka aracılığı ile ödeneceği, o kamu kuruluşunun kendi içinden oluşturulacak üç kişilik bir komisyon tarafından istekli bankalardan teklif alınmak suretiyle tespit edilecektir. Yapılan protokoller uyarınca, banka tarafından verilecek promosyon miktarının tamamının personele dağıtılması genel ilke olarak benimsenmekle birlikte, toplam miktarın üçte birini geçmemek üzere Komisyonca belirlenecek tutar, birim personelinin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılmak üzere ayrılabilecektir. Dağıtılacak promosyonlar, ilgili banka tarafından personel adına açılan hesaba her personel için eşit tutarlarda aktarılmak suretiyle 6 aylık periyotlarla ödenecektir.

Bu genelgede, sadece kamu çalışanları zikredilmiştir. Dolayısıyla genelgeye dayanılarak sadece kamu çalışanlarına promosyon ödemesi yapılmaktadır.

Emekli maaşına banka tarafından promosyon ödenmesi talebiyle, Ankara 10. Sulh Hukuk Mahkemesi nezdinde açılan bir dava, emekli maaşlarına da promosyon ödenmesine dayanak olacak bir yasal mevzuatın olmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir (Mayıs, 2012). Mahkemenin ret kararındaki bir diğer gerekçe de (bilirkişi raporuna dayanılarak): “Davalı Ziraat Bankası’nın 9 milyon 336 bin 620 emeklinin yüzde 52.92’si olan 4 milyon 940 bin 564 emekliye maaş ödemesi yaptığı, davalı bankanın her bir emekliye yıllık 200 TL promosyon ödemesi yapması varsayıldığında bankaya toplam maliyeti yıllık 988 milyon 112 bin 800 TL olacak. Bu da bankanın yıllık kârının büyük bir kısmına tekabül edecek. Bankalar emekli maaşı ödemesinden kazanç sağlamıyor. Emekli maaş ödemelerinde bankalar açısından emeklilere promosyon ödemesi rantabl ve fizibl değildir.”  İşbu kararı temyizen inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, mahkemenin kararını onaylamıştır (Ekim, 2012). Benzer talepli bir başka dava da Ankara 7. Sulh Hukuk Mahkemesi’nde açılmış; mahkeme (yukarıda zikredilen) Ankara 10. Sulh Hukuk Mahkemesi kararını emsal alarak davanın reddine karar vermiştir.

Emekli Bir-Sen’in emeklilere de promosyon ödenmesi için, SGK’ ya farklı zamanlarda yaptığı başvurular mevcuttur. Başvurularda, emekli maaşı ödemelerini yapan SGK’nın maaş ödemelerinin yapıldığı bankalarla protokol yapması ve çalışanlara ödenen banka promosyonlarının emeklilere de ödenmesinin sağlanması talep edilmiştir. SGK, tarafından verilen cevaplardan birinde (11.2.2010 tarihli, 1500482 sayılı) “kurumun bankalarla bu yönde protokoller yapması, yoğun olan iş yükünü daha da yoğunlaştıracağı; ayrıca promosyon konusundaki Başbakanlık genelgesinin sadece kamu görevlilerini kapsadığı, yani emeklileri kapsamadığı; bu nedenle kurumca bu konuda bankalar nezdinde girişimde bulunulmasının düşünülmediği” yönündedir. SGK’nın bir diğer cevabı (14.3.2011 tarih ve 4364397 sayılı) ise: “Kurum yetkililerinin de emekli maaşlarının bankalar üzerinden ödenmesinin bankaya muhakkak bir getirisinin olduğu ve bu nedenle de emeklilere de promosyon ödenmesi konusunun tekrar değerlendirilmesini istedikleri” belirtilerek; konuya daha olumlu bir bakış açısı sunulmuştur. Ancak halen somut bir adım bulunmamaktadır. Nitekim Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı’nın emeklilere de promosyon ödenmesi için çalışmalar yapılacağı yönündeki vaadi de, henüz somut bir sonuca ulaşmamıştır.

Bankalar, getirdiği kazanç nedeniyle, maaşların kendi bankaları aracılığıyla ödenmesi için adeta birbiriyle yarışır haldedir. SGK ise bu rekabet ortamından yararlanmalı ve geçim sıkıntısı içinde olan emekliler lehine, bankalarla promosyon hususunda protokol yapmalıdır. Kaldı ki, emekliler için de ödenecek promosyon, çalışanlarda olduğu gibi bankalar tarafından ödeneceğinden, bu konuda devletin cebinden çıkacak bir para söz konusu olmayacaktır.

Promosyon ile ilgili Başbakanlık genelgesi, tavsiye niteliğindedir ve kamu çalışanlarının, bankalardan aldığı promosyonla bir bütünlük sağlamaya yönelik düzenleyici bir  genelgedir. Bu genelgenin gerekçe gösterilerek emeklilere promosyon verilmemesi, hukuka aykırıdır. Promosyon sadece kamu çalışanlarına değil, özel sektör çalışanlarına  da verilebilmektedir. Temeli de maaş ve ücrettir. Bugün itibariyle sayıları 11 milyon civarına ulaşan emeklilerin maaşları da bankalar aracılığıyla ödenmektedir ve bunun da bankalara ciddi kazanç sağladığı bir gerçektir. Bu nedenle emekli aylığı alanlara da Anayasal Eşitlik İlkesi doğrultusunda promosyon ödenmesi gerekir.

Avukat MESUDE ALTUNEL

Telefon: 0536 889 98 25

e-posta: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.

7 yorum

  • koçalı delibalta koçalı delibalta Yorum Linki

    Türkiyede bankalar karlarını katlarken ve yine emeklilerin maaşlarından büyük karlar elde ederken, iktidar bankalardan taraf olduğundan biz emeklileri görmazden geldiler. malumunuz herkes güçlüden taraf olduğundan zayıf olursa olsun hesabi biz emeklileri göran de duyan da yok. "HESAB" gününe inananlar bunun akıllarından çıkarmasa iyi olur. hatırlatmadı demeyinizi. tabi kirli para diyecaksiniz elbette bilincindeyiz ancak bankaya birakınca temizlenmediğinide unutmayalım.

  • celal balcı celal balcı Yorum Linki

    ülkemizin içinde bulunduğu ve katkısı olduğu halde bize gelen avrupa fonlarında ki meblağ geri iade edilmesi biz emekliler oldukça üzmüştür. ülkemizde yaklaşık 11 milyon kalıfye emekli yaşamaktadırlar. ve yine Türkiyenin her tarafı boz kır. Emekli Bir-Senin Projelerini hayata geçirip hem gelen avrupa fonlarından gelen paralar geri gitmez. ve yine açlık sınırı altında yaşamını sürdüren emeklilere bir katkı olurdu. yine bizim ülkemizin boş ve boz kırları yeşil ağaçlık olmasını istimizmisiniz. bu konuda da taşların başında, parklarda veya sokaklarda günlük boş vakıtlarını harcayan emeklileri örgütleyerek bunları yapardık. ancak bir hiç uğruna veya bir inat uğruna bu emekli potansıyemiri bir türlü harekete geçiremiyorlar. anlamak mümkün edğildir.

  • emirhan cengiz emirhan cengiz Yorum Linki

    bu hükümet emeklilere neden bu kadar kaddar davranıyor anlamak mümkün değildir.
    ülkesine ve milletine hizmet edenlere bu kadar analık gözüyle bakarak açlıka mahküm etmeyi hiç bir emekli hak etmemiştir. bankalar dünyada zararda iken bizim ülkemizte bankalar durmadan büyüyorlar. çalışanlar maaşlarını aldığı bankalardan promosyon alırlarken neden emekliler bu haktan mahrım edildiğini anlamak mümkün değildir.

  • Sadegül hanim Sadegül hanim Yorum Linki

    ağzınıza ve gönlünüze sağlık avukat hanım. bu iktidar emeklilere hiç itibar etmiyor. bu gün açlık sınırı altında yaşam mücadelesi veren emekliler bu ülkeye hiç mi? bir hizmeti olmamış olsa bile yinede emeklisine bu kadar hor ve nankör bakılmamalı. emekliye % yüzdelik zamla alay edilmektedir.

    yine çalışanlar maaş aldığı bankalardan promosyon alırlarken sanki cebinden çıkıyormuş gibi emeklilere verilmesini ancak kendilerine gelince kimse görmeden koy cebime ediyorlar.

  • m.kuçugturali m.kuçugturali Yorum Linki

    emeklileri bu iktidar gözden çıkarmış. yaşamayın gidin acınızda ölün. bu iktidar kendine kepçeyle ölçerken emekliye bankaların vermek istediği promosyonu bile emeklilere çok görüyor. bir an önce ölsünler de kurtulalım

  • murat aydoğdu murat aydoğdu Yorum Linki

    Doğrudur, bankalar maaş gelirlerinden elde ettikleri kazançlarından emeklilere promosyon verecekler ancak sanki hükumetin cebinden açıklıyorcasına bankaları koruyorlar. bunu anlamak mümkün değil.

    emeklisine bu kadar kadar olmak doğru değildir. Avrupa'ya girmeye hazırlanan ülkemiz orada yaşayan emekliler ile bizim ülkemizde yaşayan emeklilerle kıyaslanamayacak kadar barız bir düzensizlik olduğu görülmektedir.

  • Nurettin Akyıldırım Nurettin Akyıldırım Yorum Linki

    Sayın avukat hafendi; ağzınıza sağlık ancak bu hükümet emeklilere analık gözüyle baktığından ve yine hükümet emeklilerden çok bankaları düşündüğünden açlık sınırı altında yaşamlarını sürdüren emekliler iyice mağdur olmalarından zevk aldıkları kanatındayım.

    Hem yargı ve hemde hükümet verdikleri bu kararları neye göre verdikleride belli değlildir. çünkü bugün çalıştıkları için maaş aldıkları bankalardan promosyon alıyorlar. yarın onlarda emekli olunca bu maaş aldığı banka onada promosyonu keserek vermiyecertir.

Yorum Ekle

(*) Alanlar Zorunludur.

EMEKLİLER BİRLİĞİ SENDİKASI www.emeklibirsen.org.tr Tüm hakları saklıdır © 2008 - 2013

Top Desktop version